โดย รศ.วิภา อุตมฉันท์

วันที่ 17-20 ก.ค. ที่ผ่านมา  จีนเป็นเจ้าภาพจัดประชุมใหญ่ AI โลกขึ้นที่ “ไว่ทัน” นครเซี่ยงไฮ้  เป็นการประชุมเรื่อง AI เป็นครั้งที่ 3   เป็นการประชุมเรื่อง AI ครั้งสำคัญ โดยหากย้อนกลับไป การประชุม AI ครั้งแรกของโลกเกิดขึ้นเมื่อประมาณ 70 ปีก่อน (1956) ซึ่งในขณะนั้น AI ยังเป็นเพียงเมล็ดพันธุ์เล็ก ๆ ที่แทบไม่มีใครรู้จัก แต่มาในยุคปัจจุบัน จีนมองเห็นความสำคัญของเมล็ดพันธุ์นี้ว่าจะเติบโตจนเกิดผลอย่างเหลือเชื่อ ในการประชุม AI ยุคหลังที่จีนจัดขึ้น จีนจึงได้เสนอ ‘ข้อริเริ่มว่าด้วยการบริหารจัดการ AI โลก’ เพื่อเน้นย้ำให้ทุกประเทศร่วมมือกันพัฒนา AI ให้เกิดประโยชน์แก่ทุกฝ่าย

ในปี 2023 ในการประชุมครั้งที่ 2  จีนได้ขับเคลื่อน AI ให้ก้าวหน้าไปแล้วอย่างต่อเนื่อง  ได้สร้างศัพท์ใหม่ ๆ ที่เกี่ยวข้องกับ AI ขึ้นแล้วนับล้าน ๆ คำ  จนกระทั่งทุกวันนี้จีนยังเป็นหัวจักรสำคัญในการขับเคลื่อน AI ให้เดินหน้าไปอย่างต่อเนื่อง  จนสามารถจดทะเบียนเป็นเจ้าของลิขสิทธิ์ AI แบบต่าง ๆ ไปแล้วถึง 60% ของโลก

การประชุมครั้งที่ 3  ซึ่งก็คือครั้งที่ผ่านไปเร็ว ๆ นี้  ระหว่างวันที่ 17-20 ก.ค. 2569  จัดขึ้นที่นครเซี่ยงไฮ้อีกเช่นกัน   มีตัวแทนจากประเทศต่าง ๆ ทั้งเอเชีย แอฟริกา ละตินอเมริกา และยุโรป เข้าร่วมรวม 29 ประเทศ  (นายอนุทิน นายกฯไทยก็ไปร่วมประชุมด้วย) ก่อนการประชุมจะเริ่มขึ้น ประเทศที่เข้าประชุมได้ร่วมกันลงนามในสนธิสัญญาว่าด้วย “ข้อตกลงในการก่อตั้งองค์กรความร่วมมือ AI โลก”  แสดงให้เห็นว่า ทุกประเทศต่างยอมรับความสำคัญที่จะต้องมี  “องค์กร” ขึ้นมาองค์กรหนึ่ง  ทำหน้าที่ในการประสานความร่วมมือช่วยเหลือกันอย่างเป็นทางการ   เพื่อให้การพัฒนา AI เป็นระบบ มีประสิทธิภาพ  มีความรวดเร็ว

นอกจากนี้ที่ประชุมยังได้ปรึกษาหารือกัน  จัดวางจุดหนักในการทำงานขององค์กร AI ที่จัดตั้งขึ้นไว้  3 ด้านคือ

1.  ประสิทธิภาพในการประสานงานกันระหว่างสมาชิกขององค์กร AI   จะต้องได้รับความสำคัญเป็นอันดับแรก   องค์กร AI จะทำหน้าที่ประสานงานกับประเทศสมาชิกในการแลกเปลี่ยนนโยบาย   การแลกเปลี่ยนกันทางเทคโนโลยี   การฝึกอบรมบุคลากร และการวิจัยค้นคว้าร่วมกัน ฯลฯ   เทคโนโลยีการบริการของ AI เป็นสิ่งที่จะต้องเข้าถึงได้อย่างต่อเนื่อง   เพื่อประกันให้ทุกประเทศได้รับประโยชน์จากองค์กร AI อย่างเสมอภาค

2.  องค์กร AI จะทำหน้าที่ส่งเสริมให้สมาชิกรับรู้ร่วมกันเกี่ยวกับผลของการค้นคว้าที่ได้ผลดีที่สุด    ส่งเสริมให้ประเทศสมาชิกรับรู้ร่วมกันในเชิงลึก   ทุกประเทศสามารถประสานกันเกี่ยวกับผลของการปฏิบัติ   ร่วมมือกันสร้างดอกผลแห่งความร่วมมือกันที่เป็นจริงและสัมผัสได้

3. พิทักษ์อย่างแน่วแน่ต่อวัตถุประสงค์และหลักการของสหประชาชาติ   สนับสนุนบทบาทของสหประชาชาติให้ได้รับความเคารพมากขึ้น   เพื่อทำให้ “สนธิสัญญาดิจิทัลโลก” และเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืนของสหประชาชาติปรากฏเป็นจริง   บริหารจัดการเกี่ยวกับ AI อย่างเป็นธรรมและสมเหตุสมผล      

    หลังจากสมาชิกได้ตกลงก่อตั้งองค์กร AI และวางจุดหนักขององค์กร AI ผ่านไปแล้ว  วันรุ่งขึ้นการประชุมอย่างเป็นทางการก็เปิดตัวขึ้น  ในการประชุมที่ผ่านไป 2 ครั้ง  ครั้งนี้เป็นครั้งแรกที่ประธานสีจิ้นผิงได้ขึ้นมาทำหน้าที่เป็นประธานเปิดการประชุมและกล่าวคำปราศรัยในหัวเรื่อง “จับมือกันสร้างระบบบริหาร AI โลกให้เป็นธรรมและสมเหตุสมผล”  คำปราศรัยของสีจิ้นผิงเน้นเรื่องความท้าทายที่มนุษย์จะต้องทำงานร่วมกับ AI  อย่างไร เช่น จะเชื่อมโยง AI ให้ทำงานประสานกับความสามารถของมนุษย์ได้อย่างไร ?  ในขณะที่เครื่องจักรเริ่มคิดเองเป็น  มนุษย์จะอยู่ร่วมกับมันอย่างไรอย่างราบรื่นและได้ผล ?

สุดท้ายสีจิ้นผิงได้เสนอความเห็น 4 ข้อเกี่ยวกับการพัฒนา AI และใช้งาน AI ให้บังเกิดผลมากที่สุดคือ 1. เปิดกว้างให้กับการพัฒนาของนวัตกรรมใหม่  2. เสริมความรับรู้เกี่ยวกับความเสี่ยง  ทำให้ความเสี่ยงเป็นสิ่งที่ควบคุมได้  3. AI เป็นสิ่งที่ไม่มีพรมแดน ต้องสันทัดในการหลอมรวมและศึกษาอารยธรรมที่ต่างกัน   4. ร่วมทุกข์ร่วมสุขด้วยกัน ช่วยกันบริหารจัดการ AI ให้ทำงานรับใช้มนุษย์ได้อย่างสมบูรณ์

ข่าวนี้รวบรวมโดย ：SHUNNING HUANG

การตรวจสอบรอบแรก：YANLAN ZHANG

การตรวจสอบรอบที่สอง:CUIJING MO

การตรวจสอบรอบที่สาม: ปิยะนุช เพชรเย็น