Giao lưu nhân văn luôn đóng vai trò hết sức quan trọng trong tổng thể quan hệ Việt Nam và Trung Quốc. Nhằm thiết thực kỷ niệm 75 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước, năm 2025 đã được lãnh đạo hai Đảng xác định là “Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc”. Sau nhiều nỗ lực triển khai, “Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc đã khép lại với những kết quả hết sức tích cực, có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau sâu sắc hơn giữa hai Đảng, hai Chính phủ và nhân dân hai nước.
Trả lời phỏng vấn của Đài Phát thanh Truyền hình Trung ương Trung Quốc, TS. Trần Thị Thuỷ, Phó giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Trung Quốc, Viện Nghiên cứu châu Á – Thái Bình Dương (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cho biết, mục tiêu của năm giao lưu nhân văn được xác định là nhằm “giữ gìn tình cảm hữu nghị truyền thống, khắc ghi lý tưởng, sứ mệnh chung, kiên trì tăng cường tuyên truyền tình hữu nghị Việt – Trung”. Trên tinh thần đó, trong năm 2025, Việt Nam và Trung Quốc đã triển khai nhiều hoạt động giao lưu và hợp tác trên các lĩnh vực, với sự tham gia của cơ quan, tổ chức, nhiều giới, nhiều tầng lớp nhân dân khác nhau.
TS. Trần Thị Thuỷ, Phó giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Trung Quốc, Viện Nghiên cứu châu Á – Thái Bình Dương
“Nhìn lại công tác triển khai trong năm qua có thể thấy rằng, các hoạt động đã được triển khai với sự phong phú về mặt hình thức (giao lưu kênh Đảng, kênh chính phủ, kênh đoàn thể, kênh chính quyền địa phương, kênh học giả, kênh trường học, kênh thanh niên...), đa dạng về quy mô cấp độ (cấp quốc gia, cấp địa phương, cấp bộ ngành, cấp doanh nghiệp…), kết quả đạt được hết sức tích cực, có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau sâu sắc hơn giữa hai Đảng, hai Chính phủ và nhân dân hai nước. Việt Nam và Trung Quốc trở thành “điểm đến đối ngoại” cần phải thăm viếng trong năm 2025 của nhau,” nữ học giả nhận định.
TS. Trần Thị Thuỷ cho rằng, để đạt được kết quả đó, trước hết xuất phát từ chỉ đạo sát sao và quán triệt sâu sắc từ lãnh đạo của hai Đảng trong việc củng cố và phát triển quan hệ Việt Nam – Trung Quốc lên một tầm cao mới. Đây cũng là điểm đặc biệt và là sợi chỉ đỏ xuyên suốt dẫn dắt dòng chảy chủ lưu trong quan hệ hai nước trong 75 năm qua. Thứ hai, nhu cầu đi sâu hợp tác và hợp tác thực chất là mong mỏi thiết thực từ mọi tầng lớp người dân của hai nước. Do vậy, khi chủ đề Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc được đề xướng, nó đã đi đúng và đi trúng với “tâm nguyện” đó của nhân dân hai nước. Thứ ba, xuất phát từ mục đích và ý nghĩa tốt đẹp mà chủ đề Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc muốn hướng đến.
Chương trình “Ngày Văn hóa Việt Nam tại Trung Quốc” diễn ra tại thủ đô Bắc Kinh, ngày 21/12/2025
“Cá nhân tôi thấy rất thích hai chữ “nhân văn”, bởi nó mang hàm nghĩa “tốt đẹp, tiến bộ” và “vì con người”. Vì vậy, Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc không chỉ là các hoạt động mang tính dân gian (người dân với người dân) mà mọi cấp độ, mọi lĩnh vực đều hướng đến ý nghĩa mang tính cao đẹp đó. Mặt khác, chủ đề này cũng xuất phát từ truyền thống “lấy dân làm gốc” – dĩ nhân vi bản trong văn hoá hai nước. Trung Quốc cũng đã phát triển triết lý này thành quan điểm “quốc chi giao tại ư dân tương thân” (quan hệ giữa các quốc gia nằm ở sự đi lại thân thiết giữa người dân). Người dân có thực sự đi lại tìm hiểu nhau thì nền tảng quan hệ bang giao giữa các quốc gia mới bền chắc. Rất nhiều sáng kiến mà Trung Quốc đề xuất những năm gần đây đều nhấn mạnh đến tầm quan trọng của sự ‘tương thông lòng dân’,” vị học giả nói.
Trong số những hoạt động thuộc khuôn khổ Năm giao lưu nhân văn Việt – Trung 2025, TS. Trần Thị Thuỷ cho biết thực sự ấn tượng với các hoạt động liên quan đến việc thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau giữa thanh niên hai nước, tiêu biểu như “Hành trình đỏ: Nghiên cứu, học tập của thanh niên Việt Nam tại Trung Quốc”. Hoạt động này đã được diễn ra hai lần trong năm 2025, lần gần đây nhất được diễn ra vào đầu tháng 12 năm 2025. Hàng trăm thanh niên Việt Nam từ nhiều địa phương, ngành nghề, trường học…khác nhau đã được thăm và tìm hiểu những địa danh gắn liền với mối tình hữu nghị cũng như lý tưởng cách mạng mà chủ tịch Hồ Chí Minh, Chủ tịch Mao Trạch Đông và các thế hệ lãnh đạo tiền bối đã dày công vun đắp. Những tài nguyên di tích đỏ tại các địa phương như Quảng Tây, Vân Nam, Quảng Đông, Trùng Khánh là minh chứng vượt thời gian về tình cảm tốt đẹp của nhân dân hai nước giành cho nhau. Điều đáng quý là cho đến nay, những khu di tích này vẫn được phía Trung Quốc gìn giữ, tu bổ và phát triển thành những điểm đến du lịch nổi tiếng, thu hút đông đảo người dân trong nước đến tham quan, tìm hiểu.
“Bồi đắp sự hiểu biết của thế hệ trẻ hai nước về truyền thống lịch sử tốt đẹp này sẽ góp phần hun đúc tình hữu nghị của thanh niên Việt Nam và Trung Quốc. Một mùa xuân mới trong quan hệ Việt – Trung sẽ được bắt đầu vun đắp từ thế hệ trẻ ưu tú, thấm nhuần lý tưởng và khát vọng cống hiến của cả hai nước. Vì thế, tôi cho rằng, quan tâm bồi dưỡng và đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động giao lưu, học tập và trao đổi kinh nghiệm sáng tạo khởi nghiệp giữa thanh niên hai nước sẽ có ý nghĩa quan trọng và thời đại đối với tầm nhìn và mục tiêu phát triển quốc gia của cả Việt Nam và Trung Quốc hiện nay,” học giả Việt Nam khẳng định.
Theo TS. Trần Thị Thuỷ, không nên hiểu “giao lưu nhân văn” trong nghĩa hẹp là giao lưu dân gian giữa người dân hai nước, mà nên hiểu theo nghĩa rộng nhất của nó là những hoạt động giao lưu hướng đến ý nghĩa tốt đẹp, lấy lợi ích của người dân làm trung tâm. Một mối quan hệ mà vừa được quán triệt từ trên xuống vừa được vun đắp từ dưới lên sẽ đảm bảo được tính ổn định và bền vững theo thời gian. Mối quan hệ đó lại không ngừng hướng đến ý nghĩa lấy lợi ích của con người làm trung tâm thì tính lan toả sẽ được phát huy rộng khắp hơn nữa. Trong nhiều năm qua, hai Đảng, hai Chính phủ luôn nỗ lực để “”niềm tin chính trị” Việt Nam và Trung Quốc không ngừng được củng cố chặt chẽ hơn. Thúc đẩy giao lưu nhân văn là hoạt động quan trọng có vai trò tăng cường kết nối niềm tin đó. Trên tinh thần như vậy, sự thành công của Năm giao lưu nhân văn Việt Nam – Trung Quốc 2025 đã góp phần củng cố dòng chảy hữu nghị tốt đẹp và có ý nghĩa chiến lược của hai dân tộc.
“Chúng ta thấy rất rõ sự gia tăng rõ rệt về số lượng khách du lịch Việt Nam đến Trung Quốc hay học sinh Việt Nam chọn Trung Quốc làm điểm đến du học trong khoảng hai năm trở lại đây. Đây chính là biểu hiện cho thấy “nền tảng xã hội” đang ngày càng vững chắc hơn,” TS. Trần Thị Thuỷ lấy ví dụ.
Nhà nghiên cứu đánh giá, quan hệ song phương giữa Việt Nam và Trung Quốc đang được đánh giá là ở vào thời kỳ “trăng mật”, tốt đẹp nhất từ trước đến nay. Để tiếp tục thắt chặt hơn nữa quan hệ song phương, đặc biệt là xây dựng cộng đồng chia sẻ tương lai có ý nghĩa chiến lược giữa hai quốc gia, hai Đảng, hai Chính phủ và nhân dân hai nước cần tiếp tục thúc đẩy các hoạt động hợp tác đi sâu vào tính thực chất hơn nữa. Trong đó, việc Trung Quốc hỗ trợ, giúp đỡ Việt Nam trong bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao đặc biệt là nhân tài ở lĩnh vực khoa học công nghệ, phục vụ cho các chiến lược phát triển kinh tế hiện nay của Việt Nam sẽ mang ý nghĩa rất lớn đối với quan hệ song phương.
“Một trong những nhân tố làm nên thành công quan trọng bước đầu trong chiến lược cường quốc về khoa học và công nghệ của Trung Quốc chính là yếu tố con người. Hệ sinh thái đào tạo, thu hút và trọng dụng nhân tài từ vòng tròn “chính quyền – nhà trường – doanh nghiệp” mà Trung Quốc đang xây dựng hiện nay sẽ có ý nghĩa tham khảo đối với quá trình phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao của Việt Nam. Vì vậy, tăng cường các hoạt động trong hợp tác, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao sẽ góp phần đưa quan hệ hai nước tiếp tục đi vào chiều sâu và bền chặt hơn nữa,” TS. Trần Thị Thuỷ chỉ ra.
Biên tập:CAINI LUO